de Webfilosofen
on-line en on-demand denken
on-line en on-demand denken
Laatst gewijzigd op: 29-12-2006
Het volgende schrijven is gebaseerd op "Het menselijk inzicht"
Geschreven door Hume in 1748
De mens is een redelijk, sociaal en handelend wezen.
Met redelijk wordt bedoeld, dat hij gebruik kan maken van de rede, hij kan denken en is zich bewust van het bestaan. In dat bestaan zal hij zich pas echt op zijn gemak voelen als hij met andere mensen in contact kan komen zowel in- als formeel. Het handelend vermogen wordt o.a. ingezet als reactie van het denken in bijv. het uitoefenen van een beroep.
De omgang met de Ander is als het ware voedsel voor zijn welbevinden, maar ook zijn geest heeft voedsel nodig. Hume vond dat een studie, of de wetensschap bedrijven en niet in het minst filosoferen er toe bij zou dragen dat de menselijke geest in conditie zou blijven. Het beste was dat de wetenschap en zijn artikelen toegankelijk zouden zijn, zodat zij direct toepasbaar kon zijn. De "gewone"man was niet gediend van onbegrijpelijke vertogen vandaar zijn beroemde uitspraak
"Filosofeer, maar blijf mens bij al uw filosoferen".
Hume pleit dus voor de wijsbegeerte, eigenlijk kan de mens niet anders, (streven naar wijsheid), omdat hij een redelijk wezen is, dus op elk niveau is er een begeerte naar kennis en wijsheid.
Bovendien kan doormiddel van de rede de metafysica en het bijgeloof verdrongen worden en kunnen aldus schijnwetenschappen ontsluierd worden.
Zo lijkt het alsof Hume de wetenschap op een voetstuk zet, echter hij meent ook dat tegenover de wetenschap een grondig scepticisme moet staan om het niet- weten te ontdekken en het wel weten te versterken. Er mag in de ogen van Hume in beide kampen echter geen hoogmoed ontstaan.
Alles wat wij mensen waarnemen komt binnen via onze zintuigen. De wereld welke buiten ons gelegen is komt dan ook via impressies binnen, een impressie is dan ook een afspiegeling van de werkelijkheid en vormt een idee in onze hersenen, dit idee is "vrij"zuiver, echter er zijn volgens Hume meerdere ideeën. Men kan een idee hebben van een eerdere ervaring, of een idee wat in de toekomst kan gaan gebeuren, deze laatste ideeën kunnen natuurlijk nooit zo sterk zijn als de echte ervaring, toch; de ideeën van de buitenwereld geven een betrouwbaar beeld, maar zij zijn flets, niet geheel helder. Hieruit mag blijken dat het denken (de ideeën) ongebreideld en onbegrensd is, alles kan worden bedacht, behalve dat gene wat een absolute tegenspraak inhoud. Al onze waarnemingen zijn aldus Hume afbeeldingen van onze impressies.En ook is eer een samenhang tussen de verschillende ideeën.
Daaruit volgt dan dat de enkelvoudige ideeën waaruit de complexe ideeën bestaan bijeengehouden worden door een of ander universeel beginsel dat de gehele mensheid gelijkelijk beïnvloed.
In de ogen van Hume zijn dat de volgende beginselen; gelijkenis, nabijheid en oorzaak en gevolg. Verder laten alle objecten van rationeel menselijk onderzoek zich gemakkelijk in twee soorten verdelen, namelijk ideële relaties en feitelijke verbanden. Oordelen van de relatie soort komen louter voort uit het denken. Alle redeneringen die feitelijke verbanden betreffen, lijken gebaseerd te zijn op de relatie van oorzaak en gevolg. Oorzaak en gevolg kunnen niet door puur redeneren ontdekt worden, maar alleen door de ervaring. Dit zou dan vervolgens inhouden dat we de wetten van de natuur zuiverder zullen kennen door de ervaring dan door de rede. De kern van de zaak is dus dat elk effect een voorval is dat onderscheiden is van zijn oorzaak.
Zonder waarneming of ervaring kunnen wij nooit een effect vaststellen of tot een oorzaak of gevolg concluderen.
Op basis van puur logisch redeneren heeft het er alle schijn van dat er voor elke beweging (een gevolg) een beweging (oorzaak) vooraf gaat, echter een beweging die vooraf gaat aan een volgende beweging hoeft niet noodzakelijkerwijs de oorzaak te zijn van een volgende beweging. Een beweging die wij als gevolg van een voorafgaande beweging zien kan geheel willekeurig of toevallig zijn. De logica, de rede hoeft dus niet perse bij te dragen tot meer kennis. Hume meent dan ook dat alleen ruimere ervaring eventueel kan bijdragen tot ruimere kennis en dieper inzicht omtrent een oorzaak. Een logica blijft echter ontbreken een waarnemer weet alleen uit gewenning en gewoonte datgene wat gebeuren gaat omtrent beweging d.i. oorzaak en gevolg .
Gewenning, gewoonte, de ervaring, is onze leidraad omtrent onze kennis.
Om op het begrip ervaring terug te komen, we hebben het eerder ervaren, dat maakt ook dat we ons dus feiten moeten herinneren. Zou dat niet zo zijn,dan blijft ook de kennis naar aanleiding van de ervaring hypothetisch. Op basis van een overtuiging menen wij dat er aan een beweging een oorzaak moet liggen, maar is dit eerder niet ook een fantasie, verbeelden wij ons niet eerder dat er een oorzaak voorafgaande aan een beweging moet liggen. Wij denken dat een beweging het gevolg van iets is, omdat wij een samenhang zoeken met de beweging, of we zoeken een associatie met betrekking tot die beweging. De beginselen die daarmee verband houden zijn; gelijkenis, nabijheid en oorzakelijkheid. Als ik denk aan een object en het object is niet zintuiglijk waarneembaar, maar toch nabij, dan werkt de impressie van het object krachtiger dan wanneer het verder van mij afgelegen zou zijn. Wij zijn overtuigt, door een eerdere herinnering, daardoor menen wij dat er altijd een correlatie bestaat tussen oorzaak voorafgaand aan een gevolg; dat zij vaststaat zeg maar.
"ofschoon er niet zo iets als toeval in de wereld bestaat, heeft onze onwetendheid omtrent de ware oorzaak van elke gebeuren dezelfde uitwerking op ons inzicht en veroorzaakt eenzelfde soort overtuiging of mening" (Hume)
Toeval bestaat dus niet volgens Hume. Het geheel dat gebeurt, is afhankelijk van de begrippen waarschijnlijkheid (morgen komt de zon weer op); inzichtelijkheid en zekerheid (bewijsvoeringen uit ervaring), die geen ruimte laten voor twijfel.
Het draait bij Hume vooral om de volgende begrippen;
ervaring - impressie - ideeën
We ervaren zintuiglijk een ding, dat ding geeft ons een impressie hoe zij is.
Maar die impressie is een uiterlijke zintuiglijke ervaring, het toont niet wat zij bezit aan innerlijke krachten, welke dit of dat kunnen veroorzaken, zij kan ons eventueel wel een gevolg tonen, maar niet de dieper liggende achtergrond.
Zodra wij een impressie van het ding in zijn hoedanigheid hebben verbinden wij dat met onze rede en het gevolg is dat wij logische ideeën omtrent het ding zullen verkrijgen. Echter deze ideeën zijn zoals we gelezen hebben niet zuiver en daardoor kan het ding in een volgende situatie die ogenschijnlijk gelijk is aan de eerdere verschijning ons een geheel ander gevolg t.a.v. zijn oorzaak tonen.
Er ligt dus een kracht onder de oorzaak; wat is die kracht?
We kunnen dit vergelijken met onze wil. Met onze wil kunnen we bewust onze ledematen bewegen, maar welke kracht stuurt onze wil? Wij staan daar niet bij stil, omdat lichaam en geest samenwerken, dat is gewoon voor ons, daar zijn wij aan gewend, daardoor vragen wij ons zelden of nooit af wat onze wil stuurt. Bovendien als wij bewust onze lever of een ander orgaan zouden willen laten bewegen zou dit nooit lukken. De ervaring leert ons dus dat onze wil bepaalde lichaamsdelen kan laten bewegen en bepaalde niet, maar de ervaring leert ons niet wat nu de kracht is die de wil stuurt. Wat is nu die kracht die voor de oorzaak ligt, wat is nu de kracht die voor het ontstaan van alle dingen ligt?
We zijn nu op het punt gekomen waarop wij het niet meer weten en maar al te gauw, werd verondersteld en in sommige gevallen heden ten dagen nog steeds, dat er dan toch zekere een hogere macht moet bestaan. De hogere macht is dus in het onbekende, dat terwijl hij ook in het bekende moet zijn, immers hij heeft ook invloed op de wil, sterker hij is in de wil. Hume wist het niet, en hij stelde dat hij daarom agnost was. Dat is heel wat anders dan te stellen bij zaken die niet wetenschappelijk te duiden zijn; er moet dan wel een hogere macht zijn. Er is meer tussen hemel en aarde wordt er wel eens gezegd, misschien mogen we hier zeggen dat meer weten we (nog even) niet.
Ons idee omtrent noodzaak en oorzakelijkheid komt dus geheel voort uit de gelijkvormigheid die wij in de natuur waarnemen, waar dezelfde objecten steeds met elkaar verbonden voorkomen en de geest door gewenning wordt aangezet uit het verschijnen van het een te concluderen tot het andere. Maar is het niet juister om te spreken van; het ene volgt op het andere. Dat zou dan inhouden dat het ene niet noodzakelijkerwijs hoeft te volgen op het andere, laat staan dat het andere de oorzaak van het ene is. Als we ons probleem nu goed begrijpen en inzien dat hetgeen we waarnemen een ervaring is en als we inzien dat de redelijke vermogens van verschillende individuen van min of meer gelijke aard zijn en omdat we zowel individueel als wel gezamenlijk in min of meer constante vorm hetzelfde hebben ervaren en omdat de ervaring toch onze eerste kennis omtrent iets is vinden we dat datgene wat we ervaren waar is - omtrent oorzaak en gevolg. Waarom dan nog een dispuut al eeuwenlang omtrent dit punt? Volgens Hume omdat we praten over iets dat de mens nog niet geheel kent, of omdat de definities van de begrippen nog niet goed op elkaar afgestemd zijn, of omdat men in de eigendenkbeelden opgesloten blijft zitten. Wat men echter niet mag vergeten is dat de natuur en al zijn wetten weliswaar in grote lijnen zullen gelden, maar dat er onregelmatigheden, of secundaire verschijnselen op diezelfde natuurwetten kunnen inwerken een bepaalde mate van onzekerheid moet altijd meegenomen worden of dat onbekende tegenwerkende oorzaken het geheel anders kunnen laten verlopen.
Ik wil nu het Godsbegrip bij dit schrijven betrekken.
Elke oorzaak heeft een gevolg, elke beweging is in beweging gebracht door een beweger, niets gaat schijn baar uit zichzelf bewegen, het is dus noodzakelijk dat er een oorzakelijke beweger is. Die noodzakelijkheid houdt dan in dat de vrijheid van bewegen aangetast is, zij is niet absoluut vrij meer te noemen. Bovendien als er aan iedere beweging een noodzakelijke oorzaak ten grondslag ligt, wie of wat is dan de eerste beweger, Hume gaat er nu in zijn theoretische bespiegelingen vanuit dat die eerste beweger de volmaakte God is. Als God nu de eerste beweger is en als alles nu vanuit God emaneert, dan is alles gedetermineerd, alles ligt dan vast. Dat houdt dan in dat alles dus zowel het goede als het kwade "goed"is omdat behoort tot het volmaakte. Echter als wij vol blijven houden dat het kwade niet tot het volmaakte en dus tot God behoort, dan is God niet volmaakt, immers waarom laat de volmaaktheid dan het kwade toe. Wat nu kan volgen is een theologisch dispuut, maar dat wil ik hier in dit schrijven terzijde liggen,. Wellicht in een discussie?
Laat ik tot slot kort de belangrijke punten van Hume in dit schrijven weergeven.
De mens is een redelijk, sociaal en handelend wezen.
Die drie begrippen moet hij voeden met; studie, filosoferen of de wetenschap bedrijven; omgaan met de Ander; het geheel van de begrippen handen en voeten geven.
Doormiddel van het weten kan men te gelijkertijd het niet weten leren kennen.
De belangrijkste kennisbron is in de ogen van Hume de ervaring, door middel van de zintuigen ervaren wij de wereld, waar wij ons ideeën over vormen.
Een ander belangrijk punt in het denken van Hume is de oorzakelijkheid en zijn partner het gevolg. Omdat wij verbanden zien tussen de dingen welke gebeuren menen wij dat er een bepaalde noodzakelijkheid tussen de dingen aanwezig is en met de begrippen gewenning en gewoonte legt Hume ons uit dat die oorzakelijkheid en noodzakelijkheid er niet hoeft te zijn, zoals wij denken dat die er is.
Vervolgens vraagt Hume zich af wat er onder de oorzaak ligt, en uiteindelijk wat er onder de eerste oorzaak ligt, wat is de eerste oorzaak. Hij zegt dan eerlijk dat hij het niet weet en daarmee bestempelt hij zich tot agnost. Toch bouwt hij een hypothese op nl. dat als er een God is hij de eerste beweger is en dat alles uit god emaneert en dat alles dan gedetermineerd is en vast ligt.
Geplaatst door: Tino van Kampen | 2006-12-29 00:00:00
Valere De Brabandere 02-01-2007
---Reactie op ' nog geen reacties' ..
---Hume is inderdaad een van de top-filosofen . Hij maakte een enorme indruk op Kant, die door Hume geïnspireerd werd voor het schrijven van zijn 'Kritieken' .
---Volgens Hume kwamen alle bewustzijn-inhouden voort van impressies ; dit waren de 'enkelvoudige' begrippen ; die eenvoudige begrippen werden onze geest dan tot complexe begrippen en ideeën verwerkt .
---Voor Hume waren er ook twee soorten van oordelen .
--Men had enerzijds oordelen over relaties,, verhoudingen van begrippen en ideeën, die hij à priori noemde (zoals wiskunde, e.a.) .
--En anderzijds waren er oordelen over het feitelijk bestaande ; die stammen uit de ervaring .
--Maar die ervaring kan ons nooit tonen , wat oorzakelijkheid feitelijk is , en op zich echt bestaat .
--Besluit was, dat ervarings-begrippen dan ook nooit gegrond konden zijn ...
--Dat was , wat Hume inzag in zijn 'Menselijk inzicht' ...
Valère--
Leon 02-01-2007
Tino 03-01-2007
Eigenlijk heb ik niets meer te zeggen op jullie reacties dan alleen;
Bedankt voor het lezen van het artikel en voor uw reacties.
Tino
vogel 07-01-2007
Tino, dus nog een welgemeend gelukkig en goed ( filosofisch ) nieuwe jaar toegewenst !
Dan is ook deze studie de moeite waard ( voor mij) een echte " opkikker ".
Nu " ken " mij jij vanuit mijn reacties zo ongeveer wel. Daarom vraag ik je in eerste instantie of jij ( en wanneer evt. ) je bepaalde begrippen of deelgedachten wilt bespreekbaar stellen.
"t Vogeltje
Tino 15-01-2007
Dank Vogel ook jij nog, een verlaat helaas, goed 2007.
Als jij een rustig ogende tekst, zonder veel vette woorden wilt schrijven eigenlijk zoals je laatste reactie hier dan ben ik klaar voor al je vragen (nou ja allemaal ,... we zullen zien)
Adri 15-01-2007
Vandaag deze site ontdekt en vandaar dat ik nog graag even wil reageren op een vorig artikel over Hume.
Volgens mij is het idee dat "Alles wat wij mensen waarnemen komt binnen via onze zintuigen" een enorm fout menselijk inzicht.
Ik verdeel de werkelijkheid altijd in een objektief (3-dimensionaal, materieel of zinruigelijk) deel en een subjektief geestelijk deel.
De waarneming van de objektieve wereld komt inderdaad binnen via onze zintuigen.
De waarneming van de subjektieve wereld gebeurt op een andere manier.
Beantwoord nu de volgende vraag: Met welk zintuig neem je je eigen gedachten en gevoelens waar? Je bent bijvoorbeeld kwaad of gelukkig: Met welk zintuig doe je deze waarneming?
Bij mijn weten kan bijvoorbeeld inspiratie zomaar van binnenuit komen. Daar hoeft geen zintuig aan tepas te komen, nietwaar?
Ik zou heel graag antwoord op mijn vraag willen en bovendien zou ik willen weten of je jezelf deze zintuigelijke vraag wel eens gesteld hebt?
Alvast bedankt voor iedere reaktie!
Leon 15-01-2007
@Adri
Ik wil graag op je reageren.
"Met welk zintuig neem je je eigen gedachten en gevoelens waar?"
Ik denk dat je bedoelt dat "bewustzijn" een soort apart kenvermogen is. Maar betekent dit ook dat dit kenvermogen los staat van het lichaam? Zo ja, hoe dan? En hoe wordt dan de communicatie tussen lichamelijke indrukken en geestelijke inhoud gecommuniceerd? (Die ontken je toch niet?) Als dit door een God gebeurd heb je niets verklaard, want hoe doet die God dat dan? Dat was al een probleem voor Descartes (bekend van het lichaam-geest dualisme)
Shokeer ik je als ik zeg dat ik "inspiratie"" zie als innerlijk lichamelijk verval?
Tino 15-01-2007
@ Adri
Bij mijn weten kan bijvoorbeeld inspiratie zomaar van binnenuit komen. Daar hoeft geen zintuig aan tepas te komen, nietwaar?
Jazeker, inspiratie komt van binnenuit. Het heeft te maken met bezieling, begeestering, influistering. Maar inspiratie heeft wel voeding nodig en die komt van buitenaf, via de zintuigen. Dat kan expliciet, bijv. met het lezen van een gedicht. Ja krijgt dan inspiratie om ook een gedicht te aschrijven bijv. Of impliciet, je krijgt dan schijnbaar spontaan een idee. Toch is dit idee,deze inspiratie het gevolg van een eerder opgdane zintuiglijke ervaring. Ik geloof niet dat de mens spontaan vanuit het niets door iets geinspireerd kan worden. Tenzij er ziets als God zou bestaan. God blaast ons inspiratie in. een inspiratie als een openbaring.
@ Leon;
Inspiratie is een innerlijke ervaring, blijkbaar heeft zij de lichameljke zintuigen niet nodig. Aldus kan je spreken van (innerlijk) lichammelijk verval? Moet ik zo jouw laatste vraag begrijpen? Ik snap het niet geheel.
Leon 15-01-2007
Innerlijk verval = de verwerking van impuls naar reactie vervormend zodat een "spontaan" ander effect ontstaat.
Adri 16-01-2007
@Leon
Je shockeert me helemaal niet, mijn eigenwaarde is veerkrachtig genoeg om dit soort shocks op te vangen. Ik zie jouw reaktie juist als een leuke uitdaging om te zien of mijn verzinsels waterdicht zijn. Maar ben jij ook shockbestendig?
Jouw uitspraak dat inspiratie innerlijk lichamelijk verval is komt voor mij uit de lucht vallen en ik vind deze uitspraak nogal amateuristisch en zweverig overkomen. Heb je dit zelf verzonnen of citeer je nu iemand? Is deze uitspraak waar? Is deze uitspraak logisch en begrijpelijk voor de gemiddelde mens? Is deze uitspraak zinvol? Kun je deze uitspraak bewijzen dan wel op zijn minst beargumenteren?
Of bedoel je gewoon dat alle inspiratie een reaktie is op het zintuigelijk waargenomene en dat iedere waarnemer informatie anders waarneemt en er anders op reageert? Zo ja, wees dan duidelijk!
Mijn mening is dat inspiratie van vitaal en essentieel belang is voor onze samenleving. Zonder inspiratie stort de hele economie in elkaar. Bidden en werken: Val op je knieën voor de inspiratie en werk deze uit tot produkten zoals muziek, kunst, cabaret en andere materialistische prullaria. Maar ook alle kennis is oorspronkelijk door middel van inspiratie vormgegeven.
Voor mij is het bewustzijn een middel om waar te nemen, te scheppen, te leren, te denken, te fantaseren en ervaringen op te slaan. In die zin is het dus ook een zin-tuig en wat dus uit zichzelf zin-geeft tenzij je het bewustzijn degenereert tot een toevallige samenklontering van chemicaliën.
Omdat wij in dit leven veroordeeld zijn tot zintuigelijke waarneming, kunnen wij nu dus geen ervaring meer hebben totaal los van de zintuigelijke waarneming. Ik sluit niet uit dat na de fysieke dood dit bewustzijn blijft bestaan. Bewijs is er niet, maar ook voor het tegendeel bestaat geen bewijs. Voor mij is dit een bewuste en zinvollere keuze.
Hoe de communicatie tuusen het geestelijke en het lichamelijke plaatsvindt heb ik me ook lang afgevraagd, maar ik heb er geen goed antwoord op. Voorlopig heb ik me erbij neergelegd dat het misschien ook niet belangrijk is om te weten hoe of dat precies gebeurt, maar ik vermoed wel dat deze processen gestuurd worden door ons onderbewustzijn, lichaamsbewustzijn of een soort persoonlijke ziel.
Eerlijk gezegd geloof ik niet in God en ik vraag me dan ook af wat jij daaronder verstaat.
@Tino
Wat bedoel je met "vanuit het niets?"
Jouw bewustzijn is niet meer leeg en je zintuigelijke ervaring zal er voorlopig ook zijn, dus hoe kun je dan vanuit het niets waarnemen? Of bedoel je dat je een puur subjektieve waarneming doet zoals een fantasie of een gevoel wat ineens bij je opkomt? En wat versta jij onder objektief waarnemen?
Zie jij God ook als iemand die de aarde in beweging heeft gezet en zich daarna listig verscholen houdt achter die planeetjes?
Tino 16-01-2007
@
Adri;
Je omschrijft het goed een soort van fantasie, maar dan niet gerelateerd aan wat je al ervaren hebt, of wat al sluimerend opgeslagen ligt in je onderbewustzijn, een compleet nieuwe ingeving dus. Objectief waarnemen kan ik niet terugvinden in mijn posting hier, of is het een open vraag?
Wat is God, geen man met een baard die ons aanhoort, en naar believe actie onderneemt. Ook niet een schepper die zich stilletjes terugtrekt. Eerder, Het Al, overal in verweven. Zo ben jij ook een beetje God. En in dat Al zijn alle antwoorden aanwezig vermoed ik, en sommige mensen hebben het zalige en onzalige lot, want beide zijn aanwezig in Het Al, om te zoeken naar die antwoorden.
Maar eerlijk gezegd weet ik niet of dit een godsbeeld is, of gewoon een losse omschrijving van het bestaan en al wat is.
Adri 16-01-2007
@Tino
Geweldig, ik kan me helemaal vinden in jouw beschrijving van God, volgens mij zijn we allemaal een deel van God en doen wij verwoedde pogingen het goddelijke zo natuurgetrouw weer te geven. En alle antwoorden en kennis zijn al aanwezig: Het is alleen de kunst om het waar te nemen, al dan niet met behulp van de zintuigen.
Over objektief waarnemen, de grondpijler van de wetenschap gesproken: Laten wij ons begeven in een gedachtenexperiment. Stel je voor (het is toegestaan je fantasie te gebruiken) dat een buitenaards wezen onze aardbol waarneemt. Objektiever kan het niet. Geef mij dan eens een beschrijving de waarnemingen van het wezen.
Tino 16-01-2007
@ Adri;
Onder de afwas stond ik zoeven na te denken over je vraag, betreffende objectief waarnemen en nu lees ik dan een ingang door jouw aangegeven hier. Een gedachten experiment, een meester daarin is onze Leon, wie weet wil hij ook meedoen!
Een objectieve waarneming bestaat niet althans niet in strikte zin. Aleen de wetenschap zoals jij omschreef beschouwt haar als fundament.
De waarnemer ziet ploeteraars, harde "werkers". Ploeteraars omdat zij een (zelf)bewustzijn hebben en dat is dan het tragische. Een dier met pijn, voelt pijn, maar weet niet, daarom leeft hij onverdroten voort. De mens weet wel en zijn pijn is hem dan een lichamelijke maar vooral geestelijke belemmering. De mens is progressief en streeft naar vooruitgang, naar welvaart en hij krijgt welvaart, het tragische van die welvaart is en dat is het noodzakelijke lot wat geheel het proces met zich meedraagt dat het welzijn ondermijnt wordt. Is dit nu een pessimistisch beeld, moet de mens zijn lot dragen? Moet hij het negeren? Nee hij hij moet ermee leren omgaan en dat vergt een zekere kunst. Vandaar dat het wezen vooral levenkunstenaars over de aarbol ziet bewegen. Nu heb je natuurlijk goede en slechte kunstenaars. Slechte kunstenaars zijn o.a zij die diegene die niet het juiste gereedschap bezitten om een kunstwerk te maken van hun leven, niet zien of niet willen zien doch in ieder geval te kort schieten om hen wel een waardig levenskunstwerk te laten maken. Soms zijn zij echter niet bij machte om te helpen omdat zij gevangen zitten in het web van de vooruitgang.
En zo kan ik doorgaan, kern woorden zijn wel denk ik welvaart/ welzijn/ noodlot/levenskunstenaars/macht(eloosheid)/ (zelf)bewustzijn
Nu jij en ik vraag hier ook Leon bij te dragen.
Leon Hoeneveld 16-01-2007
@Adri
Jij komt niet op me over als iemand die zomaar iets aanneemt. Dat is wel zo prettig. Er zit als het ware enige rationalisatie achter de mening. Ook ik heb rationalisaties achter mijn mening. Ik zal proberen deze te geven.
Ik zal een voorbeeld geven voor het innerlijk verval. Stel dat je een biljart-tafel hebt met een biljartbal. Als je nu met de keu onder een bepaalde hoek de bal op de rand laat gaan, weet je dat de bal onder gelijke hoek van de rand af zal bewegen. De impuls en reactie zijn als het ware voorspelbaar (dat maakt biljarten mogelijk). Stel nu echter dat er een innerlijk verval is aan de rand van de biljartbal. De biljartbal zal af gaan wijken van de baan die de bal had. Er vindt namelijk een verschuiving plaats van gewicht. Nu vergelijk ik de processen in de mens met een zelfde impuls-reactie mechanisme. Een oorzaak heeft een gevolg. Door innerlijk verval is echter het gevolg niet wat je in eerste instantie zou verwachten. Voor de mens heet het dan dat die mens "geinspireerd" was.
Jij lijkt "inspiratie" als een soort toverwoord te gebruiken, een kapstokbegrip waar je allerlei mooie effecten aan kan hangen. Dat is een leuk taalspel, maar het is voor mij niet aannemelijk gemaakt, beeldend, zoals in het voorbeeld van de biljartbal, dat "inspiratie" iets zou zijn.
Adri 16-01-2007
Leon, met alle respect, maar als ik jouw reaktie lees moet ik inderdaad constateren dat bij jouw het innerlijk verval al heeft toegeslagen en dat jouw theorie een grandioze demonstratie is van hoe je zelf reageert.
Morgen heb ik meer tijd dus...
Leon Hoeneveld 17-01-2007
@Adri
Bedankt voor de positieve beoordeling! Ik ga zeker heel geinspireerd door het leven. Dat is ook het mooie van de theorie. De "inspiratie" is er voor ons allemaal, in tegenstelling tot wat sommigen denken, dat "inspiratie" er maar voor sommigen is.
Adri 17-01-2007
@Leon
2 verschillende visies, maar toch hetzelfde streven, inspiratie voor iedereen. Daar kan ik helemaal achter staan. Toch jammer dat je veel van mijn vragen niet beantwoordt...
@Tino
Toen ik nog studeerde was elke vorm van subjektiviteit verdacht en kreeg ik de indruk dat alle waarnemingen en theoriën dwangmatig geobjektiveerd werden. Vandaar dat ik me afgevraagd heb wat objektief waarnemen nu eigenlijk is.
In feite geef je meteen het goede antwoord al: Echt objektief waarnemen bestaat niet. Echter in de beschrijving van de waarnemingen van het wezen heb je het wezen eerst zintuigen gegeven die je zelf ook bezit, namelijk: ogen. Dit is projektie nummer één. Verder heb je het wezen ook nog je gedachten gegeven, want puur met de ogen kan het wezen slechts vormen, kleur en beweging waarnemen, dus dit is projektie nummer 2. En zoals je weet is er bij projektie geen sprake van een objektieve waarnemeing.
In je beschrijving verder over levenskunst kan ik me helemaal vinden. Het is ook de kern van mijn eigen levensfilosofie, alleen beschrijf ik dit op een andere manier. Die beschrijving wil ik je binnenkort wel geven als je daar belangstelling voor hebt. Ik moet daar echter eerst wat tijd voor vrijmaken. Bedankt voor jullie reakties en zoals jullie gemerkt hebben is filosoferen over de aard van de werkelijkheid mijn grootste passie en dus ook een levensnoodzaak. Tot binnenkort!
Leon Hoeneveld 17-01-2007
@Adri
Als je wilt dat ik jouw vragen beantwoordt, zal je eerst duidelijk moeten maken dat jouw vragen mijn probleem zijn. Ik geef een bepaalde visie waarin er antwoorden mogelijk zijn. Ik wil niet beweren dat het de enigste antwoorden zijn. Maar laten we eerst proberen te achterhalen wat het probleem is.
vogel 18-01-2007
De reeks reacties groeide snel !
Wel verbaas ik mij erover dat Hume helemaal genegeerd wordt.
Nu eerst wat reacties mijnerzijds op hier en daar wat leeswerk.
Er bestaat ook zoiets als intuitief waarnemen waarbij
lichamenlijk factoren dragende maar niet de bepalende
voorwaarden zijn, intuitie dus als " zintuig ".
Spontaan ontstane ideeen bij uitvinders, kunstenaars zou je
misschien daartoe kunnen rekenen.
De mens neemt deel aan de werkelijkheid in zijn realiteit.
Gedachten, gevoelens,..., ..., kwalificaties van het psychisch
vermogen leiden tot het waarnemen , bewustwording van ons,
in ons bewust-zijn.
Het bewustzijn acht ik dus geen middel tot waarnemen.
16-01-2007 Tino Citaat.....Het tragische van die welvaart is....
en dat is het noodzakelijke lot wat geheel het proces met
zich meedraagt dat het welzijn ondermijnt wordt.... .
Dan wordt de wereld afgevraagd of....we ons lot moeten
dragen...?.
Beste Tino, welk lot heb ik dan te dragen ?.
Ik kan deze creatieve inval niet direkt in de context een
plaats geven. Hoe zit dat....?.
En dan hierna....Hume...toch wel ?. Vogel
vogel 21-01-2007
Bij voorbaat gesteld : elke lezer die zich geroepen voelt en meent een
onduidelijkheid of onjuistheid in mijn opmerkingen en/of beweringen
te uiten resp. vooraf te constateren, nodig ik hierbij enthousiast uit
hiervan melding te maken.
Nu weet ik niet exact welke van de genoteerde citaten aan Hume
danwel aan de schrijver van dit artikel zijn toe te schrijven.
Vandaar dat deze reactie zoveel mogelijk in het algemeen gesteld is.
blad 3 regel 3 Citaat....De mens is een redelijk, sociaal en
handelend wezen........ .
Het begrip " redelijk " is in ieder geval voor interpretatie vatbaar.
Citaat.... ..............zal hij zich op zijn gemak voelen.....
Citaat regel 7 .......zijn welbevinden.......
Toch vreemd dat gevoel daarbij niet wordt vermeld.
regel 14 Citaat.....een begeerte naar kennis en wijsheid..... .
....Welk verband zou er tussen bestaan of is er geen verschil ?.
regel 12 Citaat.....Filosofeer maar blijf mens bij al uw filosoferen... .
Bestaat er ook een " filosoferen " dat niet-menselijk is ?.
regel 20 Citaat.....Alles wat mensen waarnemen komt binnen
via onze zintuigen. De wereld welke buiten
ons gelegen is, komt dan ook via impressies binnen..... .
Aan de basis van " ideeën " liggen ook "gevoels "-indrukken,
intuïties waar de oorsprong niet volledig te achterhalen is.
Impressies worden door Hume volgens mij meer bepaald
als gewaarwordingen.
Het woord " afspiegeling " lijkt op : spiegelbeeld en die
doet in duidelijkheid toch niet onder voor " het ware ".
Dan is de uitdrukking : " vrij zuiver " onduidelijk voor mij.
blad 2 regel 1 Citaat.....Men kan een idee hebben van
een eerdere ervaring.......... .
regel 9 Citaat.....een of ander universeel beginsel....
Laat ik er van uitgaan dat hier het " denken " ( universeel) in de een
of andere vorm mee wordt geduidt, waarvan de voorstelling als
waarneming in het geheugen ligt opgeslagen, een bestaansgegeven.
regel 14 Citaat.....Oorzaak en gevolg....maar alleen door ervaring..
Ervaring is sterk persoonlijk gebonden. Hoe kan hier het begrip objectief een plaats krijgen ?. Alle ervaring op een rijtje gezet en...
een conclusie getrokken dus...denken.
Wat te denken .... van... denkervaring, ervaringen opgeslagen
als herinneringbeelden , ideeën... en....intuïties... .
.
Bij het vaststellen of bij een direkte zintuiglijke ervaring dan wel sprake is
van een oorzaak of gevolg , moeten toch deze ook een inbreng krijgen.
In de reeks : gevolg-oorzaak-gevolg-oorzaak zou het effect kunnen
zijn : wat is/was er het eerst, ....de kip of het ei..... .
Hetgeen mijn inbreng bepaalt, dan wel hetgeen ik denkend, concluderend
op puur zintuiglijke ervaring gebaseerd, waarneem, dan wel als
waarneming bepaal i.v.m. mijn inbreng.
Tino 21-01-2007
Ik ga een aantal vragen beantwoorden Vogel, wat niet behandelt wordt volgt later.
Als er niets aangehaald wordt betreffen het geen citaten van Hume.
Ik schrijf in de geest van Hume, leg hetgeen hij geschreven heeft aan mijzelf en de lezer uit, vandaar dat er kritische noten voor een discussie kunnen volgen, dat is wat ik wil, ik wil leren of ik het juist begrepen heb, snappie,....
De mens is redelijk omdat hij de rede, het verstand, hij kan denken, bezit.
Redelijk; het begrip is verschillend te duiden bleek ook al uit andere discussies.
Je hebt gelijk een mens is ook voelend.
Kennis kan je wijs dan wel niet wijs gebruiken; verstandig of onverstandig.
Hume bedoelde met blijf mens, blijf een gentleman, (zet u niet op een voetstuk (Tino).
De vraag is wat was er eerder het idee, het denken of het gevoel. Voedt de idee het gevoel of het gevoel de idee. Anders; voel je je naar en ontstaat daaruit een negatief denken, of denk je je raar en ga je je daardoor rot voelen.
Een afspiegeling is een klein nuanceverschil tussen spiegeling (althans dat meen ik).
Een afspiegeling van de werkelijkheid, beter een werkelijkheid, is daardoor al een soort van gekleurde werkelijkheid. De subjectieve inkleuring van het individu gaat nu meespelen.Zo ongeveer.
Wij ervaren vanuit een oorzaak een gevolg, wij denken dat al wat "beweegt" een gevolg is van een oorzaak. Strikt logisch genomen is dat ook zo. Hume echter durft zich af te vragen of hetgeen we ervaren hebben en waaraan we onze ideen hebben geplakt waar is. Tsja en dan moet je of de tekst lezen of het boek "Het menselijk inzicht" .Ik kan er niet meer van bakken. Die kip en het ei vraagstuk is ook zoals je gelezen hebt van toepassing op "idee gevoel"
Wil je mij die laatste drie regels van jouw eens verduidelijken met een simpel voorbeeld.
En jouw vraag stuk over; regel 9 Citaat.....een of ander universeel beginsel.... (VOGEL)
Kan ik even niet vinden. Je mag het ook in eigen woorden weergeven, hoor dat is mischien wel gemakkelijker.
Verder dank voor je reactie!
Ga je ook nog op mijn tragische vraagstuk reageren. ( niet te veel in een keer vragen hoor, ik kom soms traag op gang)
Tino
vogel 22-01-2007
Voor mij nu ...een goede morgen voor jou....een ..goede....?.
Eerst en vooral, je reageert naar mijn idee tenminste spontaan en open.
Voorts zoekt iedereen, naar mijn smaak, naar verduidelijking, echter met dit verschil : ik zoek geen erkenning in bijv. een opmerking : " je hebt gelijk ! ".
Je zult het goed bedoelen maar op dit web geldt voor mij de wet van het filosoferen
en daar neem je afstand van het strikt persoonlijke en " spreekt " voor mij voorlopig
alleen de tekst zijn bedoelingen.
Mij gaat het voor eens en altijd om verklare tekst met woorden en begrippen die door
de schrijver inhoudelijk in de context terug te vinden zijn. Ik heb geen erkenning voor de
" uitdrukking " : gedachtenexperiment .
Zoiets heb ervaren als een zinloos naast , door elkaar plaatsen van niet verklaarde, niet
omschreven begrippen, een soort taalpuzzel maar dan wel met het karakter van hocus-pocus.
regel 9 Citaat...een of ander universeel beginsel.....
Jouw reactie was :....kan ik even niet vinden.... ; een zwak argument vind ik.. .
Dit is nog net geen " hocus-pocus ", maar ik vind wel dat je daar toch enige
beschouwing , omschrijving bij had moeten geven. Het is tenslotte jouw tekst.
" Een universeel beginsel " in deze tekst denk ik te kunnen omschrijven met vermelding
van het citaat van blad 2 regel 1 : .....een eerdere ervaring.... .
Als een ..besef van.... . Dit sluit dan ook aan bij het bedoelde in de laatste drie regels.
De mens heeft deel aan een wereld-weten , een " ingebakken kennis " en daar
een ervaring als besef van...., dat voorafgaat aan een denkproces. Misschien te
omschrijven met een gevolg van een instinctief reageren dat ook dieren deels bezitten;
een niet bewust zijn van ....en toch iets doen... . Een inzicht dat bij dieren niet bewust
te maken is.
Een direkt " begrijpen " ; reflexhandeling zou ik ook daartoe kunnen bepalen als gevolg.
De term die daarvoor wordt gebruikt lijkt mij : kennis apriorie ( bij de mens dus).
Bij mens en dier : ruimte en afstand en wat jij noemt denk ik: bewegen naar..
Bij mens a.g.v. een denkproces : afstand bepalen, gericht bewust iets pakken.. en..
" causaliteit " ( maar daar praat ik straks nog over weer middels jouw tekst.)
Nu ga ik de volgende reeks woorden/begrippen niet verder uitwerken want dat
werkt te ver van het onderwerp Hume af.
In een zekere volgorde te plaatsen : waarnemen, wereld-weten, object, kennis,
impressie, herinnering, weten, gevoel, denken, voorstellen, verschijnsel, ...
Ken jij no meer begrippen en kun je ze dan ook inpassen ?.
Wat was/is er het eerst : het ei of de kip of toch het ei neen....het eerst is er... .
Wanneer is er een samenhang, opeenvolging , en wanneer is er overduidelijk te
concluderen dat er een dusdanige samenhang is dat er wel sprake moet zijn van
onlosmakelijkheid, afhankelijkheid in samenhang.........oorzakelijkheid... .
Ik doe mijn best ....
Leon Hoeneveld 22-01-2007
een zekere vogel schreef:
Mij gaat het voor eens en altijd om verklare tekst met woorden en begrippen die door de schrijver inhoudelijk in de context terug te vinden zijn. Ik heb geen erkenning voor de " uitdrukking " : gedachtenexperiment . Zoiets heb ervaren als een zinloos naast , door elkaar plaatsen van niet verklaarde, niet omschreven begrippen, een soort taalpuzzel maar dan wel met het karakter van hocus-pocus.
om dat vervolgens even later te schrijven:
In een zekere volgorde te plaatsen : waarnemen, wereld-weten, object, kennis,
impressie, herinnering, weten, gevoel, denken, voorstellen, verschijnsel, ...
alsof dat dus heldere begrippen zijn.
Ik denk dat deze vogel anderen een wet voorschrijft waar hij zich vervolgens zelf niet aan hoeft te houden.
Adri 22-01-2007
Leg de begrippen "taalpuzzel" en "hocus-pocus" eens even uit.
vogel 22-01-2007
" Deze vogel " zegt vervolgens dat lezen ook een " kunst " is.
Deze begrippen hebben in de context de betekenis aansluitend
bij een eventueeel inzicht van Tino er een volgorde in te
ontdekken met een evt. " causaliteit ". ( ben benieuwd !)
Er is dus ook hier sprake van een vrije keuze imers :
Vogel heeft niets te bepalen ofwel de wet te lezen !.
Vervolgens heeft hij vermeld dat deze begrippen in het
kader van het thema Hume, door hem niet verder aan
de orde behoeven te komen ( waarschijnlijk ) ,
aldus......in ieder geval niet door hem nu direkt omschreven
behoeven te worden.
Tenslotte, wie heeft mij om omschrijving gevraagd ?
Dream on ....
Tino 22-01-2007
@ Vogel;
Ik wordt moe van je, echt waar. Krijg je gelijk, is het weer niet goed.
Ik iriteer mij aan jou citaatverwijzingen zoals; Citaat blad 2 regel 19. Hoe kom jij in hemelsnaam aan blad 2? Hoe moet ik dat citaat makkelijk terug vinden als er geen blad twee is. Ben jij soms ambtenaar? "U kunt formulier 3 met de bijlages 4a en 18 b, verkrijgen op verdieping twee, te bereiken via trap 16 b, gang drie kamer 12 loket 4. Vanwaar u verder verwezen wordt. Uiteindelijk bestaat formulier drie niet....
Ik wil zeker met je discusieren, maar niet op deze manier.
Verder is jouw manier van filosoferen blijkbaar anders dan hier gangbaar is.
Dus ofwel aanpassen, of,......
Plaag je ons soms?
Leon Hoeneveld 22-01-2007
@vogel
Misschien wil je jouw manier van werken verduidelijken in een forumonderwerp. Dan hoeft het hier niet besproken te worden. Het lijkt me wel dat dat noodzakelijk is. Want ook nu introduceer je begrippen tussen aanhalingstekens zonder verdere uitleg of context. Meestal is de context wel aanwezig in teksten, maar bij jou ontbreekt die nogal. Het lijkt er alleen op dat je kritiek hebt, op mij, op Tino, maar die blijkt niet consistent en ik vraag me ook ernstig af waar die kritiek op gebaseerd is. Ik vind het trouwens erg min om kritiek op mij bij een artikel van Tino te zetten. (voor de anderen: zie de eerdere woordenwisseling bij het artikel "wat is filosofie")
vogel 22-01-2007
Eerst iets voor Adri, taalpuzzels zijn composities van woorden en
begrippen in dusdanig verband dat ik het begrip, de " rode draad "
van het thema niet kan volgen. Vervolgens heb ik verscheidene
keren om wat toelichting verzocht en niet gekregen.
Dan wordt de tekst dus hokus-pokus ofwel , de schrijver denkt : ik schrijf en zie maar wat je ervan denkt.
Dat betekent voor mij geen filosoferen.
Voorts als ik iets print, ontstaan er bladen die ik vervolgens
nummer om het voor het naslaan makkelijker te maken.
Ook daar heb ik geen boze bedoelingen mee.
Tenslotte, kritiek op mijn kritiek met misbaar, ben je soms ambtenaar,
filosoferen dat gangbaar is, autoriteit bepaling , aanpassen of....
misschien doodschieten ??
Als we op enig nivo willen werken, is de concentratie slechts
gericht op themabespreking. Gewoon iets stellen, bespreekbaar
stellen, onduidelijkheden vragen, aanvullen, corrigeren..... .
In dialoog samen iets opbouwen, iets met inhoud, de moeite waard.
Voor mij bestaat er in filosofie geen gelijk-hebben, dat leidt af.
In de artikelen ontdek ik accenten die mij aanspreken, maar de
schrijver moet zich ook vergewissen dan iemand anders wel eens
met eigen ogen, kennis en ervaring de tekst interpreteert.
Zo bizonder is mijn standpunt toch niet, vraag het eens een
buitenstander, leg zo iemand eens een artikel met reacties voor,
gerust doen , ik zal zeer beslist reageren !.
Geen "grens conflicten " meer graag, redelijk rationeel op
nivo en fatsoenlijk . Ik daag iedereen uit met tekstcitaten dat
ik ergens iets anders tot doel had dan pure tekstanalyse en
bespreking van elkaars gedachten, wie durft ?.
Laten we a.u.b. energie, intentie, kennis en ervaring weer
op het filosoferen centreren. Met dank hiervoor, ook
ik wordt er langzamerhand goed moe van.
Tino 23-01-2007
@Vogel; Laten we de zaken even bezinken in deze. als ik je goed begrijp is je bedoeling oke evenals de onze. Er is een conflict in benadering. Bezinken dus, tot rust laten komen en dan de draad anders oppakken.
Adri 23-01-2007
Je hebt gelijk Vogel, dat ik tot nu toe niet op je ben ingegaan.
Ik heb ondervonden dat het voor mij lastig is om overal op te reageren, hoewel ik dat wel zou willen. Ik moet nog leren daarmee om te gaan. Nu geef ik een reactie op slechts enkele punten die door jou zijn aangeroerd.
Ik wil je in ieder geval een compliment maken voor je uitspraak "intuitie als zintuig". Daar had ik zelf nog niet aan gedacht en dat is voor mij misschien nog wel een beter voorbeeld dan inspiratie.
Gelijk hebben bestaat voor mij wel, maar vanzelfsprekend wil je me geen gelijk geven.
Er zijn algemene waarheden of wijsheden en er zijn persoonlijke. De eerste categorie ook wel oa kennis of inzicht genoemd bestaat uit ideeën die voor ieder mens gelden. Daar is de wetenschap ook altijd naar op zoek
De andere categorie bestaat uit ideeën die voor de één waar zijn en voor de ander niet.
Persoonlijk hou ik van filosoferen als vermaak, maar ik ben ook op zoek naar inzicht. Blijft het inzicht voor mij te lang uit dan haak ik af. Bij filosoferen streef ik naast inzicht verweven nog een aantal nevendoelen na zoals exact en consistent leren denken en ook leren formuleren wat ik denk.
vogel 24-01-2007
Hééé Adri, welkom nieuw " gezicht ", ook interessant dat je reageert.
Citaat...Bij het filosoferen streef ik naast inzicht.... ...... ..
Deze laaste zinnen geven blijk van eenzelfde gerichtheid zij het, dat
ik niet afhaak anders dan dat ik daarvoor de energie zou gaan missen.
Niemand behoeft op hetgeen ik omschrijf, beweer, stellig denk te weten
in te gaan maar.....? ... ! ....betekent volgens mij meer dan dat deze
tekens in letters omzetten.
GELIJK HEBBEN :
Al hetgeen je hebt, denkt te hebben, meent te hebben verworven,
vaak nog op geheel eigen kracht, raak je ooit weer kwijt.
Daarom stel ik : wat doe je ermee zolang het mogelijk is ?.
Ik ben daarom iemand van de bekende konstante twijfel,
de beweging in/van de bestaanswording, een levensfilosofie.
Gelijk betekent : hetzelfde
Even, heel even heb je dezelfde standpunten die vervolgens
verlopen, in de uitwerking meer persoonlijk worden.
Een paralel-beweging , geduidt met : zo ongeveer en weer
leiden tot ongelijkheid met de vraag : hebben of zijn ?
Iedereen kan gelijk-krijgen maar heb je dat dan ook en
bovenal , wat houdt dat dan in ?. We blijven ongelijk(heid).
Algemene - waarheden persoonlijke - waarheden
- wijsheden - wijsheden
algemeen: waarheden als wetenschappelijk zijn hypothetisch
als zg. kennis vastgelegd
wijsheden als inzichtelijkheden, niet inhoudelijk
bepaald, niet te bepalen (?) v.w.b. oorsprong
en uitwerking.
Jij beweert : voor ieder mens geldend als idee.
Ik twijfel (niets bizonders dus) aan dat " ieder ".
De wetenschap is naar mijn mening niet op zoek naar ideeën
maar naar zekere kennis.
Jij stelt : Persoonlijke waarheden en wijsheden als individuele
ideeële overtuiging . Ik veronderstel dat hier ook stellige
bewering van een zekere overtuiging voorkomt bij sommigen.
Maar ja, ik twijfel dus ik houd het ook maar op...ideeën.
Sommigen zeggen : altijd twijfelen is wel erg gemakkelijk,
je hoeft je stellig nooit te verdedigen !.
Als je twijfelt, blijf je in ieder geval bezig, doorlopend jezelf
( en anderen ) ( af)vragend. Die bepalende zekerheid heb
je zodoende toch te verdedigen.
Vogel
vogel 02-02-2007
vogel 03-02-2007
Nogmaals geprobeerd een leesbare tekst met alinea enz. te produceren ! Nu ben ik me ervan bewust dat ik aan tekstdelen voorbijga. Aanvulling die inzichtelijke verdieping bevordert, wordt op prijs gesteld.
blad 2 regen 23 Citaat....Een beweging die wij a.g.v. een voorafgaande beweging zien,
kan geheel willekeurig of toevallig zijn......... .
Nu is de term: " willekeurig " er een uit de fysiologie. Het betreft bewegingen die plaatsvinden onder het gezag van de wil. Daartegenover staan de onwillekeurige bewegingen.
Het woord: " toeval " duidt het niet-verwachte, een verschijnsel dat zich ogenschijnlijk plotseling kan voordoen, een besef hebben van.... . De bewustwording daarvan, vindt plaats op basis van onwetendheid a.g.v. gebrek aan kennis, ervaring, en/of inzicht in de samenloop van omstandigheden, samenkomst, vermoedelijk samengaan van gebeurtenissen, verschijnselen.
Dit als zodanig verondersteld, wordt een besef soms uitgebouwd en beschouwd als idee.
Dit idee wordt soms ook als zekere kennis van een reeële gebeurtenis dan wel als werkelijkheid buiten het waarnemen bestaand, beschouwt.
Het toeval is te traceren als een individueel geuit resultaat van een psychisch proces , waarvan de inhoud als voorstelling dus zeer kan verschillen.
regel 36 Citaat....Als ik denk aan een object en het object is niet zintuiglijk waarneembaar
maar toch nabij......
Je kunt de " aanwezigheid " van het object dus niet voor waar-nemen. Er is dus geen object en slechts een besef van een nabijheid als verschijnsel van een fantasievoorstelling.
regel 44 Citaat....waarschijnlijkheid, inzichtelijkheid em zekerheid die geen ruimte laten voor
twijvel.... .
Waarschijnlijkheid en inzichtelijkheid zijn begrippen die zeker te bepalen kennis objectief twijfelachtig maken. Hume bepaalde blijkbaar, dat ervaringskennis niet aan twijfel onderhevig dit, terwijl ook hij mogelijk had kunnen concluderen dat ervaring sterk persoonlijk gekleurd kan zijn.
blad 1 regel 4 Citaat...zal hij zich pas op zijn gemak voelen......
regel 15 Citaat..de metafysica en he bijgeloof verdrongen.......
regel 18 Citaat..het niet-weten te ontdekken en het wel-weten te versterken...
blad 2 regel 48 Citaat....We ervaren zintuiglijk een zin, dat ding geeft ons een impressie
..hoe zij is....
Het " ding is " als verschijnsel waargenomen. De impressie als voorstelling in het geheugen is dus een deel-ervaring.
Mag ik hopen dat nu de juiste knoppen worden bediend ?. Ik doe mijn best.
Vogel 03-03-2007
Regel 49 Citaat..Maar die impressie is een uiterlijke zintuiglijke ervaring, het toont niet wat zij bezit aan innerlijke krachten welke dit of dat kunnen veroorzaken..... . De impressie is het gevolg van een hier geduide zintuiglijke indruk, een prikkel. De impressie ervan wordt als voorstelling in het geheugen opgeslagen Met de vermelding van " dieper liggende achtergrond de " innerlijke krachten ", die, het " niet zuiver zijn " van de ideeën tot gevolg hebben , kan het " falen " van het waarnemings- en/of voorstellingsvermogen en/of geheugen , geduid kunnen zijn. Dit "falen " zou dan het verschil van registratie van gelijkwaardig waarnemen kunnen bepalen. Ook zou de " dieper liggende achtergrond " enz. kunnen duiden op het feit dat "het ding " als verschijnsel dus deelervaring, bij voorbaat niet steeds dezelfde inhoud behoeven te krijgen , omdat de omstandigheden tijdens het waarnemen veranderd kunnen zijn en daardoor eveneens invloed uitoefenen op de impressie. Blad 3 regel 4 Citaat....daardoor kan het ding in een volgende situatie die ogenschijnlijk gelijk is aan de eerdere verschijning ons een geheel ander gevolg t.a.v. zijn oorzaak tonen..... . Het vraagstuk : oorzaak en gevolg vindt zijn ontstaan in De Noodzaak van systeemordening van gebeurtenissen,verschijnselen i.v.m. planning van verwachting in de toekomst. Het begrip oorzaak duidt een direct noodzakelijk, niet te verbreken relatie i.v.m. het gevolg dat schijnbaar voorwaarden schept voor het bestaan van de oorzaak.Oorzakelijkheid zou zo als toevalligheid kunnen worden begrepen. Blad 3 regel 7 Citaat....maar welke kracht stuurt onze wil..... . Ik bedenk dat gevoel het verstand stuurt : Het-zijn als een-willen geopenbaard , een richting van inzet en handelen bepalen, die van nature individueel vastligt. Het verstand bestuurt het gevoel met als gevolg: de " Ik wil "-actie.Middels resultaatoverweging in planning : bestudering en Introspectie, met aanpassing, correctie en evt.manipulatie tot gevolg. Regel 39 Het godsbegrip speelt in mijn overwegingen geen rol.De mens kan in zijn drang tot organiseren en vastleggen ook wel " iets " buiten zijn ( denk )wereld willen invoegen . Mogelijk een gevoel van zekerheid bevorderend. Dat inzicht ontbreekt mij.Denkend daarover krijg je te maken met religieuze overtuigingdie niet vrij laat. Blad 4 regel 5 Citaat....Doormiddel van het- weten kan men tegelijk Het niet-weten leren...kennen...... . Het Weten als De Werkelijkheid ligt aan de basis van te verwerven kennis als deelhebbend aan het-weten.Van het niet-weten kunnen we geen kennis verwerven omdat het niet is .Daar kunnen we slacht een besef van hebben, niet eens een idee. ....Want wij zijn en hoe dat moet nog blijken ......
Sterretje 08-03-2007
Beste Vogel,
Niet verassend dat niemand op je reageert. Er is aan die verhalen van je immers geen touw meer vast te knopen. Waarom ga je geen postzegels verzamelen of zo?
Sterretje
Vogel 09-03-2007
Sterretje,
Je loop over van emotie. Als je niets, echt niets kunt aanvatten op te reageren in een dergelijk redelijke hoeveelheid tekst, aandachtspunten, leef je oppervlakkig .
Je zou kunnen beginnen met mij uit te leggen waarom jij denkt dat filosofie iets voor jou kan betekenen of..... is deze tekst al te hoog gegrepen en ga je nu weer .....lelijk doen omdat "zoiets" voor jou filosoferen inhoudt ?.
Draag jij nu eens "jouw steentje " bij. Wie weet reageer deze rare vogel wel ineens heel anders dan dat jij bij voorbaat bepaalt !.
En dan vanaf nu ....reageer ik alleen nog maar op....zinvolheid.
groet Vogel
Sterretje 09-03-2007
Beste Vogel,
Wellicht heb je inmiddels mijn "oppervlakkige" reacties bij het artikel inzake "De creatie van de werkelijkheid" gelezen.
Sterren stralen ook als je ze niet ziet.
Deze site is auteursrechtelijk beschermd, op dit werk is de Naamsvermelding-NietCommercieel-GeenAfgeleideWerken 2.5 Nederland licentie van Creative Commonsvan toepassing, tenzij anders vermeld.
Overzicht van alle RSS/Atom feeds van De Webfilosofen. Privacy polices en cookie beleid voor deze website
Deze website is geproduceerd door Markei WEBDISGN.
Deze pagina afdrukken